Kibra barera: Boneiru ta kuminsá ku programa pa aksesibilidat

‘Esaki ta mas ku solamente un asuntu hurídiko; esaki ta un deklarashon di derecho humano,’ segun diputado Peter Silberie.

Kolegio Ehekutivo a tuma un desishon krusial: nan ta bai entregá e Nota Inisial pa e ‘Programa di inklushon i aksesibilidat integral Boneiru’ na Konseho Insular. Esaki ta e señal formal pa inisio di un trayekto históriko ku ta bai hasi Boneiru un isla kaminda tur hende – sin importá kualke limitashon – por biba na un manera digno i independiente. E vishon ta klarito: ‘Biba Huntu: aksesibilidat ta bira lei na Boneiru.’

E motibu pa e programa akí ta e realidat inakseptabel ku hopi boneriano diariamente ta eksperensiá. Mayornan den un ròlstul no por buska nan yu na skol sin yudansa di otronan, i siudadanonan ku un limitashon visual tin ku hiba un lucha ku wèpsaitnan inaksesibel di gobièrnu. Nos kayanan, aseranan i portanan simplemente no ta diseñá pa tur hende.

‘Esaki ta mas ku solamente un asuntu hurídiko; esaki ta un deklarashon di derecho humano,’ segun diputado Peter Silberie, responsabel pa Inklusividat, Partisipashon i Aksesibilidat. ‘Awor Konseho Insular ta haña oportunidat pa ratifiká ku e problema no ta serka hende, pero serka e ambiente ku nos a krea. Awor nos ta bai koregí e ambiente akí. Esaki ta un invershon den libertat i independensia di nos siudadanonan,’ segun diputado Clark Abraham, responsabel pa Obranan Públiko i Fasilidatnan Públiko.

E transformashon: kiko ta bai pasa?

E programa akí ta un plan integral pa e 10 añanan binidero (LIA 2026-2036). E aserkamentu ta konsistí di diferente nivel i e ta sòru pa un sistema klarito i ku por keda imponé:

  • E lei (EITB): E ordenansa insular nobo (EITB) ta stipulá e obligashon legal pa aksesibilidat formalmente. For di su entrada na vigor, no ta trata di un eskoho mas; ta un obligashon pa tur loke tin un funshon públiko ta aksesibel.
     
  • Norma (SITB): E dekreto insular (SITB) ta sirbi komo e norma tékniko. Den esaki tin reglanan klarito ku nos por midi, manera e proporshon máksimo di un bahada/subida (1:12) i e hanchura rekerí di un sitio aksesibel pa stashoná outo (350 cm). Esaki ta pa kita tur duda.
     
  • E plan di trabou (LIA 2026-2036): E Agènda di Inklushon Lokal ta kontené metanan konkreto. Pensa akí riba hasi 75% di e aseranan den sentro di siudat aksesibel, kapasitashon di personal di skol, i krea un flota aksesibel di taksi.

Yamada pa partisipashon

Kolegio Ehekutivo ta duna di konosé ku ya kaba inisio di e programa ta kubrí finansieramente. Ta paga e gastunan pa nombramentu di un Mènedjer di Programa spesialisá i pa sosten hurídiko for di e  $ 150.000 ku ta strukturalmente reservá den e presupuesto di maneho. Pa e fase inisial pues no ta hasi petishon pa un presupuesto nobo.

E reklutashon pa e funshon krusial di Mènedjer di Programa Inklushon i Aksesibilidat ta bai kuminsá. E persona akí lo ta e punto sentral den e proseso di legislashon i den ehekushon di e plan di 10 aña. Kolegio Ehekutivo ta hasi un yamada riba tur siudadano pa partisipá aktivamente. Bos di e ekspertonan di eksperensia, representá pa medio di e Komité di Inklushon, ta haña un ròl krusial komo konsehero di e programa.

Kolegio Ehekutivo ta pidi Konseho Insular pa ratifiká e programa, di manera ku na kuminsamentu di aña 2027 e leinan por drenta na vigor i ehekushon di e agènda di 10 aña por ranka sali.